HetMagazijn

WandelMagazijn > Van Hanzestad naar Hanzestad over het Hanzestedenpad

De tocht

Van Hanzestad naar Hanzestad over het Hanzestedenpad
1, Van Kampen naar Zwolle | 2, Van Hasselt naar Zwolle | 3, Van Zwolle naar Wijhe
4, Van Wijhe naar Deventer | 5, Van Deventer naar Zutphen | 6, Van Zutphen naar Brummen
7, Van Brummen naar Doesburg

Eerste pagina van deze tocht | De route | De foto's

Het Hanzestedenpad, 7 - Van Brummen naar Doesburg

23 april 2006. De laatste etappe van dit lange afstands wandelpad, waaraan we al in 2003 begonnen. Niet dat het pad nu zó lang was, maar er is nog zoveel méér te wandelen!

Van het weerbericht klopt niks. Het is bewolkt en het lijkt erop dat er een buitje gaat vallen. Zo is het weer als we in de boemeltrein stappen die ons via een overstap in Zutphen naar Brummen brengt. Maar onderweg breekt de zon door, precies zoals voorspeld. Ons vertrouwen in Erwin Krol c.s. is weer hersteld. Een wolkenloze zondag is het niet, maar voor de eerste mooie lentedag van het jaar kan 't er best mee door.

We wandelen vandaag over bekend terrein. Zowel het stuk tussen Brummen en Dieren als het stuk aan de goede kant van de IJssel, tussen Olburgen en Doesburg, hebben we al eens gelopen. Vooral het laatste traject heeft veel indruk gemaakt; Marjan en ik kunnen het ons nog goed herinneren. Het was iets vroeger in het jaar, in februari (van 1999, alweer). Het was windstil, mistig en hoog water. De hele Fraterwaard stond blank. De hemel werd weerspiegeld in het water. Zelden zagen we zo'n rimpelloos oppervlak en zulke mooie reflecties. Het maakte het tochtje van toen onvergetelijk.

Door een rustig en afwisselend gebied met bos en akkers wandelen we van Brummen naar Dieren. Door de Soerense Broek, vroeger een moeras maar nu vooral weidegrond, komen we bij het Apeldoorns Kanaal, dat we verder volgen. Het is een lange maar mooie route, over het fietspad naast het water en langs een monumentale bomenrij. Het is een mooi gezicht, die knoestige dikke stammen, strak in het gelid langs het water.

Bij Dieren wandelen we langs een koppel ganzen, dat een stel felrode waterfietsen lijkt te bewaken. Enigszins voorbarig, want het lijkt me nog wat te vroeg en te koud voor waterfietsendieven. Op de brug werp ik een blik in de diepe kolk van de kanaalsluis.

Het Apeldoorns Kanaal vormde vroeger de verbinding tussen IJssel en IJssel. Het is een goeddeels met hand en schop in de negentiende eeuw gegraven waterweg die loopt van Dieren tot Hattem. Echt rendabel is het kanaal nooit geweest. Sinds 1972 is het helemaal voor de scheepvaart gesloten. De oorspronkelijke sluis uit 1865 moest de doorgang van het Kanaal naar de IJssel mogelijk maken. Het was een zg. drietrapssluis, de enige in Nederland. Die drie 'trappen' waren indertijd noodzakelijk om het enorme verval van soms wel meer dan tien meter tussen het kanaal en de rivier te overbruggen.

De oorspronkelijke sluis heeft bijna een eeuw dienst gedaan. In 1957 werd de huidige sluis gebouwd. Hoewel de sluis nauwelijks meer gefunctioneerd heeft, is ook nu aan de diepe sluisdeuren nog steeds goed het verschil in waterstand tussen kanaal en rivier te zien.

Door oud-Dieren. Een stemmig laantje met prachtige jaren dertig-villa's. Het lijkt wel alsof het hier warmer is dan in Apeldoorn. In de tuinen staat alles al volop in bloei. Bij ons staan de knoppen weliswaar op springen, maar zo ver als hier is het nog niet. 't Zal de gunstige invloed van de hier zo nabije goede kant van de IJssel zijn.

We wandelen naar het pontje en genieten van het mooie vergezicht over de rivier en de Fraterwaard met z'n boerderijen. In de verte kunnen we de toren van Doesburg al zien liggen. Voor 60 eurocent varen we naar de overkant, waar we de smalle asfaltweg naar Olburgen opwandelen. Dat dorp laten we deze keer links liggen. Wij volgen de dode rivierarm van de IJssel, die rondom de Fraterwaard loopt. Marjan en ik genieten van de wandeling. De stress van de grote schilderbeurt van het huis is even ver weg.

In de Fraterwaard liggen veel overblijfselen van de diverse oude rivierarmen. De IJssel heeft in dit gebied steeds weer een andere loop gekozen, wat ook goed te zien is aan de verspreid liggende oude rivierduinen die net iets boven de omgeving uitsteken. De diepe bocht om de Fraterwaard is omstreeks 1770 ontstaan doordat er aan de kant van de Fraterwaard steeds kribben werden aangelegd. "Tussen 1780 en 1833 is de rivier tussen de Pipelure en Het Zwarte Schaar meer dan twee IJsselbreedten naar den Olburgschen kant verloopen".

We wandelen langs de jachthaven Dorado Beach en de boerderij De Pipeluur. In het hoog staande IJsselwater dat ver over de oever spoelt, staan hele wilgenbossen. Ik kan niet zo goed zien of ze altijd in het water staan of dat het broekbossen zijn. Een mooi gezicht is het wel, de stromende rivier en de gekromde bomen die de stroom trotseren. In de luwte tussen de stammen bouwen meerkoeten en waterhoentjes hun nesten.

Bij herberg Het Zwarte Schaar vinden we het hoog tijd voor koffie en wat erbij: appeltaart voor mij en een pannekoek voor Marjan. Het Zwarte Schaar was in de Hanzetijd een aanlegplaats vlakbij Doesburg, waar de rivier breed genoeg was om als overslagplaats te dienen. Verder lopend zien we de toren van Doesburg weerspiegelen in het IJsselwater.

Het laatste stuk van de route gaat over een grasdijk langs het water. Of, zonder hekkengeklim, over het fietspad onderaan de dijk. Marjan gaat over gras, ik neem het fietspad. Over een industrieterrein en onder een grote weg door wandelen we de nieuwbouwwijken van Doesburg in.

Doesburg is een mooi oud stadje, met een prachtig gerestaureerd centrum. Het is omstreeks het jaar 1000 als nederzetting op een oeverwal van de oude IJssel ontstaan. De naam herinnert daar nog aan. Does betekent venig, moerassig gebied terwijl burg zowel op berg als op burcht kan duiden. Vanaf 1237 beschikte Doesburg over stadsprivileges en in 1447 sloot het zich aan bij het Hanzeverbond. In de oude binnenstad is nog heel veel te genieten van de overblijfselen van het rijke Hanzeverleden.

Onze route voert ons, sneller dan we willen, de oude stad weer uit, naar de vestingwallen die in de zeventiende eeuw door Menno van Coehoorn werden aangelegd. De aanleg is een mooi geschiedenisverhaal, maar als wandelroute zijn de vestingwallen echt niet de moeite waard.

Een geluk bij een ongeluk is wel dat we onverwacht op een bushalte stuiten. Het is de lijn die wij moeten hebben voor de terugreis. En, nog mooier: de eerstvolgende bus mogen we al over drie minuten verwachten. Op zondag rijdt de bus naar Arnhem een uursdienst, dus dit komt prachtig uit. Een mooie rit van een half uur brengt ons naar het Arnhemse busstation, waar we de 91 naar huis pakken.

Thuis drinken we een goed glas op een serie prachtige wandeltochten over het mooie Hanzestedenpad langs de IJssel.