In de natuur
Erinnerungs-Treffen in Berlijn: Tierpark Berlin

IJsbeer Knut, 2006-2011.

Mozaïek in het U-Bahn-station Tierpark.
Vrijdag 2 december 2011. Achter het berenvenster aan de autoweg wandelt een kraagbeer. Op een hoop zand, wat verder van het glas, ligt een andere. Het verblijf zelf ziet er niet slecht uit, met zand en struiken en stenen is afwisseling gecreërd. Maar de locatie aan een drukke weg is natuurlijk waardeloos. Hoe kan daar nu positieve aandacht voor het dierenpark van uitgaan ...

Na een vriendelijke ontvangst in de souvenirshop die in de winter ook als ingang fungeert, wandel ik het uitgestrekte park binnen. Eerst naar de ijsberen. De oude ijsberin Aika, 31, ligt uitgestrekt op de stenen terwijl Tonya, 1, in het water zwemt. En zwemt en zwemt. Geen rondjes, ze komt overal, in ieder hoekje van het bassin. Het lijkt alsof ze het duurrecord wil vestigen. Gedurende mijn hele bezoek gaat ze zo door, kijkt niet op of om. Zwemmen. Dat is het programma vandaag.

Tonya.


Aika.
Aika & Tonya
Een YouTube film (HD 1080p) van 2 minuten 53 seconden (opent in een nieuw venster). U luistert naar een soundscape van het orginele geluid rond het ijsberenverblijf in het Tierpark.
Dat oude dieren net zo interessant kunnen zijn als jonge zie je niet alleen aan reuzenpanda Baobao maar net zo goed aan een dier als Aika. Met haar 31 jaren heeft ze een respectabele leeftijd bereikt voor een ijsberin. Veel bewegen doet ze niet, maar wie goed observeert, ziet hoe ze oplettend haar omgeving in de gaten houdt, met steeds wisselende uitdrukkingen op haar expressieve gezicht. Af en toe vinden er rek- en strekoefeningen plaats, in een gezien haar leeftijd gepast tempo.
Het is net als gisteren bewolkt maar droog. Prima weer voor een lange wandeling door het 160 hectare grote park, dat ik nog nooit in zijn geheel gezien heb. Dat intrigeert, vandaar dat ik me vandaag heb voorgenomen het hele park, of tenminste een zo groot mogelijk stuk, te bekijken.

Bij de kooien van de oehoe's en de siberische sneeuwuilen staat een beeldje. Bij een eerder bezoek was het mij niet opgevallen, maar nu de bladeren weg zijn, springt het direct in het gezicht. Het is een bronzen beeldje van een bruine beer die wuivend op zijn achterpoten staat. De maker is Gerhard Thieme en het dateert uit 1966. Knut! is mijn eerste reactie. Die is het niet, maar het beeld heeft verrassend veel van hem weg. 't Zou zomaar voor mijn favoriete ijsbeer kunnen doorgaan!

Voorbij een enorme kooi met verschillende meeuwensoorten kom ik in een open landschap met weiden. Dit is de Haustier-Anlage van het dierenpark, een voor een Nederlander wat verwarrende benaming. Hier leven de boerderijdieren - dus geen honden en katten, waar je bij het woord Haustier bijna automatisch aan denkt.

De bijtende ezel
Een YouTube film (HD 1080p) van 2 minuten 26 seconden (opent in een nieuw venster). U luistert naar Sapphire Isle van Kevin MacLeod. Op deze film en op de muziek is een Creative Commons Licentie van toepassing.
Er heerst een grote rust in het uitgestrekte gebied. De dieren staan te eten of liggen te rusten. Er is geen bezoeker in zicht. De enige opwinding komt, enige tijd later, van een dwergezeltje dat bij z'n moeder wil drinken maar niet mag. Het is een volhoudertje: hij bijt haar in het achterbeen, in de nek, maar z'n zin krijgt hij niet. Samen met moeder - die het overigens allemaal stoicijns ondergaat - worstelen ze zich de hele weide over.

Langs een kleine kudde rendieren wandel ik naar het Alfred Brehm-Huis, waar de roofdieren zijn ondergebracht. Aan de uiteinden van beide vleugels van dit huis leven leeuwen en tijgers in relatief grote binnenverblijven zonder tralies, maar met een brede gracht. Het gebrul van de leeuw echoot indrukwekkend door het gebouw. In de helaas veel kleinere buitenverblijven rondom het Alfred Brehm-Huis bekijk ik verschillende zeldzame roofkatten - een raar woord eigenlijk voor deze prachtige dieren.

Olifanten onder de douche
Een YouTube film (HD 1080p) van 5 minuten 50 seconden (opent in een nieuw venster). U luistert naar een soundscape van het originele geluid in het Dickhauterhaus.
Naar het Dickhauterhaus. Daar leven, de naam zegt het al, de olifanten en de neushoorns. De olifanten genieten net van een lekkere douche. Het is ze aan te zien dat ze het heerlijk vinden! Lange tijd sta ik er bij te kijken.

Weer buiten zie ik in het neushoornverblijf een moeder met kind. Leuk om te zien hoe zo'n jong dier van alles ontdekt maar toch angstvallig in de buurt van moeder blijft.

Een verkeerde afslag leidt tot een dwaaltocht langs rode vossen naar de grote weide met de dromedarissen en de flamingovijver. Nou ja, een goede aanleiding om in het nabijgelegen cafeteria het middageten te gebruiken.

Langs kangaroes en lekker warm binnen zittende vari's - die bij beter weer over een groot buitenverblijf beschikken - kom ik uit bij het giraffenhuis. Alle dieren, inclusief kinderen, zijn buiten. Een mooi gezicht, zo'n kudde dieren bij elkaar. Verderop ligt het verblijf van de berberapen. Een volwassen dier klimt net in een hoge boomstam, twee jongen proberen het hem na te doen. Eén, nog heel klein, durft halverwege niet verder en kijkt met grote schrikogen om zich heen. Waar ben ik aan begonnen?! Langzaam en voorzichtig laat hij zich weer zakken.

Langs de buffels wandel ik naar het apenhuis, terwijl het steeds donkerder wordt in het park. In de verte dreigen donkergrijze regenwolken. Het apenhuis is modern, ruim, met grote verblijven. Een verademing in vergelijking met de ouderwetse kleine hokken die je helaas nog steeds in veel te veel dierentuinen tegenkomt. Er zijn nauwelijks bezoekers. Gibbons spelen enthousiast met hoog in het verblijf opgehangen touwen, en even later met elkaar. Ze lijken nauwelijks in de gaten te hebben dat ik sta te kijken.
Gibbons in de touwen
Een YouTube film (HD 1080p) van 3 minuten 15 seconden (opent in een nieuw venster). U luistert naar Artifact van Kevin MacLeod. Op deze film en op de muziek is een Creative Commons Licentie van toepassing.
Gezien de dreigende regen laat ik het noordelijkste deel van het park maar voor wat het is en richt ik mijn schreden naar Schloss Friedrichsfelde, het oude kasteel (1695) dat onlangs in orginele stijl hersteld is en nu dient als centrum van activiteiten van de Hauptstadzoos, zoals Zoo en Tierpark samen heten.

In de beginnende regen wandel ik langs het pelikanenhuis. De pelikanen bekijken mij vanuit hun lekker warme en droge behuizing. Even de omgekeerde wereld, dat is ook wel eens goed!

Het duurt niet lang of de regen valt in stromen. Ik wandel nog snel naar de rode panda's, die onverstoorbaar in hun boom zitten, alsof het zonnetje schijnt. De regen schijnt hen niet te deren. De stekenvarkens denken er anders over en dringen om maar zo snel mogelijk naar binnen te gaan.

In de souvenirsshop vind ik een paar interessante boeken over Zoo en Tierpark. Met een zak vol leesvoer stap ik een half uurtje later in de U-Bahn. Het hele park heb ik nog niet gezien, maar nu toch wel een heel groot gedeelte. En het smaakt naar meer. Misschien volgend jaar een hernieuwd bezoek, dan in voorjaar of zomer?
Bij station Zoologischer Garten aangekomen, zie ik dat het weer droog geworden is. Ai ... had ik nu toch nog maar even gewacht in het Tierpark ... Nu ja, ik heb een jaarkaart en de Zoo is ook mooi. Dus: snel uitgestapt, de Hardenbergplatz overgestoken en de dierentuin in.


